Pensioenschade na een ongeval: een onderschat risico voor ondernemers

Een ondernemer die letsel oploopt door een verkeersongeval, bedrijfsongeval of ander incident, denkt vaak eerst aan de directe schade. Denk aan omzetverlies, uitval, vervangingskosten, extra hulp in het bedrijf en medische kosten. Toch is er nog een schadepost die in de praktijk regelmatig onderbelicht blijft: pensioenschade. Juist voor ondernemers kan die schade groot zijn. Het gaat namelijk niet alleen om het inkomen van nu, maar ook om de financiële gevolgen op de lange termijn. Justera legt uit hoe het zit!

Het ongeval verstoort de pensioenopbouw

Pensioenschade ontstaat wanneer een ongeval invloed heeft op de pensioenopbouw. Dat probleem is verraderlijk, omdat het vaak niet direct zichtbaar is. De schade openbaart zich meestal pas op pensioendatum. Wie nu minder kan werken, arbeidsongeschikt raakt of zijn onderneming moet afbouwen, kan daardoor later met een veel lager pensioen eindigen dan zonder ongeval het geval zou zijn geweest. Uit de aangeleverde informatie volgt dat pensioenschade een ingewikkeld onderwerp is, juist omdat de schade pas na pensionering voelbaar wordt en omdat pensioenregelingen sterk van elkaar verschillen. Ook wordt benadrukt dat het bij de berekening draait om de vraag hoeveel pensioen iemand zou hebben ontvangen zonder het ongeval.

Ondernemers moeten extra opletten

Waarom is dit onderwerp voor ondernemers extra relevant? Omdat de pensioenopbouw van ondernemers vaak minder vanzelfsprekend is dan die van werknemers in loondienst. Veel ondernemers bouwen pensioen op via een eigen regeling, via vermogen in de onderneming, via een lijfrente of via andere voorzieningen. Als een ongeval ertoe leidt dat de winst daalt, het bedrijf stilvalt of de ondernemer structureel minder kan werken, raakt dat niet alleen het huidige inkomen, maar ook de ruimte om voor later te reserveren. Waar een werknemer nog kan terugvallen op bepaalde collectieve regelingen, moet een ondernemer vaak zelf zorgen voor continuïteit in de pensioenopbouw. Juist daarom is het belangrijk om pensioenschade vroeg in beeld te brengen.

In letselschadezaken ligt de nadruk vaak op verlies van verdienvermogen. Dat is logisch, want die schade is direct voelbaar. Maar pensioenschade hangt daar nauw mee samen. Minder inkomsten betekenen vaak ook minder opbouw voor later. Daarbij speelt nog iets anders mee: de loopbaan van een ondernemer ontwikkelt zich meestal niet lineair. Zonder ongeval had de onderneming kunnen groeien, had de winst kunnen toenemen en had er mogelijk juist meer pensioen kunnen worden opgebouwd. Die gemiste groei is juridisch en financieel relevant. Pensioenschade gaat dus niet alleen over wat er vandaag ontbreekt, maar ook over wat er in de toekomst niet meer bereikt kan worden.

Grote verschillen in pensioenregelingen

De aangeleverde informatie maakt duidelijk dat bij arbeidsongeschiktheid in veel pensioenregelingen wel sprake kan zijn van premievrije voortzetting van pensioenopbouw, maar dat die voortzetting vaak beperkt is. Bij volledige arbeidsongeschiktheid is die voortzetting meestal beperkt tot 70 procent en in sommige regelingen zelfs tot 50 procent. Dat betekent dat de pensioenopbouw na een ongeval jaarlijks aanzienlijk lager kan uitvallen. Daarbij komt dat het verschil nog groter kan worden als het inkomen zonder ongeval zou zijn gestegen. Afhankelijk van de resterende looptijd kan dat uitmonden in een fors lager pensioen.

Voor ondernemers is dat een belangrijk signaal. Niet iedere ondernemer heeft immers een regeling met automatische bescherming bij arbeidsongeschiktheid. En zelfs als zo’n voorziening er wel is, dekt die lang niet altijd de volledige opbouw. Een ondernemer die jarenlang minder verdient of minder kan reserveren, kan daardoor een stille maar substantiële schade oplopen. Dat maakt pensioenschade tot een zeer relevante, maar vaak vergeten component van letselschade.

Zorgvuldig vaststellen van pensioenschade

Het vaststellen van die schade is niet eenvoudig. Volgens de aangeleverde informatie moet eerst goed in kaart worden gebracht welke pensioenregeling van toepassing is, welke arbeidsongeschiktheidsvoorzieningen daarin zitten, of er recht bestaat op premievrije voortzetting en of die ook daadwerkelijk is aangevraagd of toegekend. Daarnaast moet worden gekeken naar de vraag hoe de loopbaan en inkomensontwikkeling zonder ongeval waarschijnlijk zouden zijn verlopen. Voor ondernemers komt daar nog bij dat ook de ontwikkeling van de onderneming moet worden beoordeeld. Zou de winst zijn gestegen? Waren er uitbreidingsplannen? Zou er meer zijn gereserveerd voor pensioen of oudedagsvoorziening? Dat soort vragen vraagt om maatwerk.

Juist daarom is het verstandig om pensioenschade niet te laten liggen. Wie alleen kijkt naar de directe financiële gevolgen, loopt het risico een belangrijk deel van de schadeclaim te missen. Dat kan later grote gevolgen hebben, juist op een moment waarop herstel niet meer mogelijk is. Een pensioentekort op latere leeftijd is immers niet eenvoudig nog te repareren.

Voor ondernemers met letselschade is het daarom belangrijk om tijdig gespecialiseerde hulp in te schakelen. Niet iedere belangenbehartiger heeft voldoende kennis van pensioenschade. De aangeleverde informatie wijst er expliciet op dat dit onderwerp zo complex is dat lang niet alle letselschadeprofessionals hiermee adequaat kunnen helpen. Er is actuele kennis nodig van pensioenregelingen, definities en de gevolgen van veranderingen in het pensioenstelsel. Dat geldt temeer voor ondernemers, bij wie de schade vaak verweven is met winstontwikkeling, ondernemingsstructuur en individuele pensioenvoorzieningen.

Conclusie 

Pensioenschade is bij ondernemers na een ongeval geen detail, maar een wezenlijk onderdeel van de totale letselschade. Het is een schadepost die vaak pas later zichtbaar wordt, maar die financieel zeer zwaar kan wegen. Wie als ondernemer letselschade heeft opgelopen, doet er verstandig aan om niet alleen naar de schade van vandaag te kijken, maar ook naar de gevolgen voor later. Juist daar kan een onderbouwde claim het verschil maken tussen financiële zekerheid en een blijvend pensioentekort.

‍